OKNO 2026. Praktyki postartystyczne i okolice
SESJA I - Tajne Komplety w terenie
MIGRACJA

spotkanie z Mikołajem Grynbergiem i Anną Alboth

 prowadzenie Weronika Fibich 

Przejście może oznaczać miejsce do przechodzenia przez rzekę, przez most, przez drogę czy ustaloną granicę, ale też może oznaczać trudne doświadczenia. Przejście graniczne Buk/Blankensee chcemy uczynić miejscem, gdzie będziemy rozmawiać o migracji. “W ciągu jednego tygodnia, na przełomie czerwca i lipca tego roku, grupy pomocowe działające na Podlasiu otrzymały wezwanie od co najmniej 48 osób w drodze. Skutecznie udało się dotrzeć z pomocą do 13 osób”. Kryzys humanitarny na polsko-białoruskiej granicy trwa. Po wybuchu pełnoskalowej wojny w Ukrainie wiele osób próbuje w Polsce znaleźć tymczasowy dom, a kwestia granicy polsko-niemieckiej stała się za sprawą migracji ponownie istotna. W miejsce stojących naprzeciwko siebie namiotów i radiowozów chcemy na przejściu ustawić stół książko-wóz. Razem z Anną Alboth i Mikołajem Grynbergiem będziemy tam rozmawiać o gościnności i wrogościnności. W ramach otwartej dyskusji będziemy się  wspólnie zastanawiać, gdzie przebiegają granice między nami, jak takie konstrukty dekonstruować, jak tworzyć narracje wokół otwartego/wspólnego stołu.

link do mapki: https://maps.app.goo.gl/gbg9hfRFDDkUNmFM9

Mikołaj Grynberg - pisarz i fotograf, z wykształcenia psycholog. Autor albumów „Dużo kobiet” (2009) i „Auschwitz – co ja tu robię?” (2010). Jego zdjęcia były prezentowane niemal na całym świecie. Wydał zbiory rozmów „Ocaleni z XX wieku” (2012). „Oskarżam Auschwitz. Opowieści rodzinne” (2014) i „Księga wyjścia” (2018) oraz dwa tomy opowiadań: „Rejwach” (2017), który był nominowany do Nagrody Literackiej Nike i Literackiej Nagrody Europy Środkowej Angelus, a jego amerykańskie wydanie w przekładzie Seana Gaspera Bye znalazło się w finale National Jewish Book Awards 2022 oraz było nominowane do The Sami Rohr Prize for Jewish Literature oraz „Poufne” (2020).

W 2021 roku zadebiutował jako reżyser filmem dokumentalnym „Dowód tożsamości” wyprodukowanym przez Muzeum Historii Żydów Polskich POLIN. Od lat zajmuje się problematyką i historią polskich Żydów, zadając sobie i swoim rozmówcom pytania o to, jak to jest być Żydem w Polsce i co to tak naprawdę znaczy. Od kilku lat prowadzi warsztaty pisania historii osobistych. Nakładem Wydawnictwa Agora, ukazały się jego dwie najnowsze książki: “Jezus umarł w Polsce”(2023) oraz ”Rok, w którym nie umarłem”(2025).

Anna Alboth - polska dziennikarka i obrończyni praw człowieka. Inicjatorka akcji społecznych na rzecz uchodźców i mniejszości. Zyskała międzynarodową uwagę jako organizatorka Civil March for Aleppo: pieszego marszu pokojowego z Berlina do Aleppo w latach 2016-2017, za który została nominowana do Pokojowej Nagrody Nobla w 2018 roku. Współtworzyła Grupę Granica, wspierającą uchodźców na granicy polsko-białoruskiej. Prowadzi cykl reportaży „Świat w Dwugłosie” w miesięczniku Znak.

Weronika Fibich - wychowana nad Odrą w przygranicznym miasteczku Gryfino/Graifenhagen, artystka antydyscyplinarna. Pracuje z materią performatywną, na granicy reportażu i dokumentu. Najczęściej podejmowanym przez nią tematem są pojęcia: pogranicza, w(y)kluczenia, (nie)pamięci, tożsamości, (gość)inności i (bio)różnorodności. Tworzy w przestrzeniach (poza)teatralnych. Od 1998 roku pracuje w Ośrodku Teatralnym KANA w Szczecinie (obecnie współkuratorka linii programowej: Artywizm, Performance, Community art). Współtworzy: kolektywy: SzczODRA, Kobietostan, Między Innymi oraz miejsce działań antydyscyplinarnych - Lokatorne.

Fototografia: Still z filmu dokumentalnego “Nie przekraczając granic” - Weroniki Ziółkowskiej, Zofii Białkowskiej

Portret Mikołaja Grynberga - autor: Jacek Poremba, Anny Alboth: prywatne archiwum, Weroniki Fibich - autorka: Eliza Grabowska

Dofinansowano ze środków Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego w ramach programu Narodowego Centrum Kultury: Kultura - Interwencje. Edycja 2026 oraz z budżetu Miasta Szczecin i Samorządu Województwa Zachodniopomorskiego.